Temel Analiz Raporu Nasıl Okunur?
Temel analiz raporları, şirketin finansal yapısını ve faaliyet gücünü
rakamlar üzerinden değerlendirmeye çalışır.
Ancak birçok yatırımcı bu raporları okurken
terimlere takılır ve ana resmi kaçırır.
Oysa temel analiz, karmaşık görünse de
doğru başlıklara odaklanıldığında oldukça nettir.
Amaç rakam ezberlemek değil,
şirketin ekonomik gücünü anlamaktır.
Ciro Büyümesi Tek Başına Yeterli Değildir
Satışların artması olumlu görünür.
Ancak şu soru mutlaka sorulmalıdır:
Satış artarken kârlılık artıyor mu?
Ciro büyürken:
- marj düşüyorsa
- maliyet artıyorsa
- nakit zayıflıyorsa
büyüme sağlıklı değildir.
FAVÖK Marjı Operasyonel Sağlığı Gösterir
FAVÖK (faiz, amortisman ve vergi öncesi kâr)
şirketin operasyonel performansını gösterir.
Önemli olan:
- sadece FAVÖK değil
- FAVÖK marjıdır
Marj artıyorsa → verimlilik artar
Marj düşüyorsa → baskı vardır
Borç Seviyesi Mutlaka Okunmalıdır
Net borç / FAVÖK oranı
en kritik risk göstergelerinden biridir.
Genel çerçeve:
- düşük oran → daha güvenli yapı
- yüksek oran → finansman baskısı
Borç, büyüme aracı olabilir.
Ama kontrolsüz borç, kırılganlık yaratır.
Tek Seferlik Kalemlere Dikkat
Bazı raporlarda kâr yüksek görünür
ama nedeni operasyon değildir.
Sebep:
- varlık satışı
- kur farkı geliri
- tek seferlik muhasebe etkisi
Sürdürülebilir kâr ile
geçici kâr ayrılmalıdır.
Tahmin Bölümü = Senaryo Bölümüdür
Analist projeksiyonları:
- ciro tahmini
- marj tahmini
- kâr tahmini
bunlar kesinlik değil, model çıktısıdır.
Varsayım değişirse
tahmin de değişir.
ADM Analiz Perspektifi
ADM Analiz yaklaşımında temel analiz:
sayı okumak değil
yapı okumaktır
Rakamlar tek başına değil,
birlikte anlam taşır.
Sonuç
Temel analiz raporu karmaşık değildir.
Yanlış odak karmaşıktır.
Doğru soru şudur:
Şirket satış yapıyor mu değil —
sağlıklı satış yapıyor mu?
Bu yazı, Analiz Okuma Rehberi serisinin üçüncü parçasıdır.
Seri, analiz türlerini sadeleştirmeye devam edecektir.